Jeroen de Jong begeleidt sinds 2013 mannen in hun vaderschap, schreef het zeer aan te raden boek Vadervuur en ontwikkelde de gelijknamige training die inmiddels door honderden mannen is gevolgd. Zijn werk omschrijft hij als persoonlijk leiderschap met het vaderschap als vertrekpunt. We leerden elkaar kennen op het Freeman Festival — een mannen-samenkomst waar onze tentjes naast elkaar stonden en waar we samen hebben gewerkt en gesproken.

In dit gesprek gingen we alle kanten op: mannenwerk, depressie als leraar, seksualiteit als lakmoesproef, polyamorie, en uiteindelijk — zoals dat bij Jeroen altijd gebeurt — bij het vaderschap.

Of luister via: https://praktijkvader.nl/podcast/joris-vincken-podcast

Mannen zijn watjes

We doen stoer. Maar eigenlijk zijn we bang om te voelen. Vrouwen hebben daar meer lef in, al duizenden jaren lang. Volgens mij weten mannen dat ergens diepvanbinnen. Daarom moeten we zo hard roepen dat we het sterke geslacht zijn. Omdat we het zelf niet geloven.

Jaren geleden deelde ik iets kwetsbaars in een mannencirkel. Vrijwel alle handen in de cirkel gingen omhoog als teken van herkenning. De heling was niet dat er iets opgelost werd, maar dat ik niet langer alleen was. Mannenwerk is vaak het ontdekken dat je niet de enige bent die het soms niet weet.

De aarde draagt je

Een vriendin bracht me eens een kop thee. Ik zei meteen: laat maar, ik haal het zelf wel. Terwijl ik moe was. Terwijl ze me wilde verzorgen. Ik kon het niet ontvangen.

Voor ons mannen raakt dat iets fundamenteels. We zijn dan niet meer de initiator. We hebben geen controle. Het ego piept. Terwijl juist dat — ontvangen, vertragen, overgave — de andere helft van het leven is. De aarde die draagt. De vrouwelijke energie. Niet het geslacht, maar de beweging.

We leven in een wereld die op de zon is gericht. Doen. Bouwen. Fixen. En ik ken dat zelf als geen ander — jarenlang, tot het me opbrak.

Je bent sterk genoeg om dit te dragen

In de jaren dat ik depressief was dacht ik duizend keer: ik kan niet meer verder, het is op. En toch kwam er een volgende ochtend. Mijn haar groeide door. Al stortte ik in elkaar, ik viel niet om.

Je hebt misschien al duizend keer gedacht dat je niet meer kunt. Toch ben je er nu. Je bent zoveel krachtiger dat je zelf gelooft. Dat je nu hier bent is het levende bewijs.

Boosheid, verdriet, angst, al die symptomen kregen nooit een plek. Vluchtgedrag, verslaving, patronen. Voordat ik ze probeer kwijt te raken, kan ik eerst zeggen: je hebt me erdoorheen geholpen. Bedankt. En dan pas kijken wat er nu kan.

Seksualiteit liegt niet

Seksualiteit is de meest directe spirituele lakmoesproef die er is. Ik kan geen erectie toveren. Ben ik verbonden of niet? Mijn lijf antwoordt voordat mijn hoofd erover heeft nagedacht.

Als tiener al fantaseerde ik over BDSM. Over dominantie en overgave. Ik durfde het er met niemand over te hebben en had zeker niet gedacht dat ik er ooit op een podium of in een boek openlijk over zou spreken. Maar het is juist de rauwheid van seksualiteit, waar ons masker wegvalt in onze verlangens, dat echte verbinding kan ontstaan.

Lef in relateren

Een relatie vraagt dat ik het risico durf te nemen om mijn partner te verliezen. Anders wijs ik mezelf af om de relatie te houden. En dan hoe kan ik verwachten dat zij mij ziet, als ik mezelf niet laat zien.

Met Klara leef ik polyamoreus. Misschien wordt zij verliefd op een ander, of ik. We rennen niet weg van alles wat dat raakt, maar ontmoeten het juist. Niet even, niet als een fix. Misschien duurt het weken om steeds weer te durven vallen. Het dwingt ons elke keer opnieuw echt elkaar te ontmoeten. Om echt eerlijk te zijn.

Ik doe dit voor het eerst

En natuurlijk spraken we over het vaderschap. Ik heb vier kinderen. Twee biologische, twee via Klara. Ze drukken alle knoppen in. Ze zijn onze lakmoesproeven.

Ik zeg wel eens tegen mijn oudste zoon: ik doe dit voor het eerst. Toen mijn vader mijn leeftijd had dacht ik dat hij wist hoe het moest. Nu snap ik: hij deed ook maar wat. En mijn zoon zal later beseffen dat ik ook maar wat deed. Niet omdat het luchtig is, maar omdat niemand het ooit echt weet.

Wat ik anders zou doen als ik terug kon: minder beschermen. Ik wilde al het ongemak uit hun leven weghalen. En daarmee zei ik, zonder het te bedoelen: ik vertrouw je niet. Ik denk niet dat je dit aankunt. Mijn kinderen zijn oneindig sterker dan ik toen kon zien.

En er was een tijd dat mijn kinderen een vader hadden die fysiek aanwezig was, maar innerlijk niet. Ik zat gevangen in die depressie. Ik was er niet.

Geen Hollywood-perfectie

Niemand heeft het voor elkaar. We zijn allemaal aan het klunzen, opnieuw en opnieuw. Zelfs de goeroes die prachtig de meest verlichte rol spelen. Wat als we dat aan elkaar durven laten zien? Dan zijn we niet Hollywood perfect, maar wel menselijk perfect.

Het grootste cadeau voor onze kinderen is niet dat we het weten. Het is dat we laten zien dat we het soms níet weten. Dat er niks misgaat als je het even niet weet. Dat verdriet mag bestaan. Dat boosheid mag bestaan. Dat alles mag bestaan, ook dit.

Over Jeroen de Jong

Jeroen richtte De Praktijkvader op in 2013. Hij schreef Vadervuur, inmiddels aan de derde druk, en geeft de training met dezelfde naam — waar honderden mannen doorheen zijn gegaan. Samen met zijn partner Wendy geeft hij daarnaast trainingen voor stellen, onder de naam Liever de Liefde! Zijn werk is warm, praktisch en doorleefd, zonder geforceerde spiritualiteit eromheen. Voor vaders die willen groeien — een aanrader.

Meer over Jeroen: praktijkvader.nl. Over zijn boek: Vadervuur.

Dit gesprek raakt aan thema’s die ik verder uitwerk in coaching voor mannen en mannelijke seksualiteit. Over vertrouwen, overgave en de ongeziene helft van heel zijn schreef ik in Donker. Voor een persoonlijk gesprek ben je welkom.