Ja. De traditie waar het woord uit komt is er vol van — Jung schreef erover, en veel van wat daarna kwam borduurt daarop voort. Wie een boek over schaduwwerk zoekt in de klassieke zin, vindt er genoeg.

Mijn eigen boek, Donker, de ongeziene helft van heel zijn, hoort daar niet bij. Het lijkt in eerste instantie misschien wel zo, maar het verschil is juist waar mijn werk over gaat.

En misschien belangrijker: past dit boek bij je, en ben ik de coach die je zoekt.

Wat schaduwwerk belooft

Schaduwwerk gaat over de delen van jezelf die ooit niet welkom waren en die je daarom hebt weggestopt. Je onzekerheid. Je jaloezie. Je woede. Verlangens waarvan je vindt dat je ze niet zou moeten hebben. Ze zijn niet verdwenen. Zonder dat je het door hebt, hebben ze een enorme impact op je leven.

Het werk bestaat eruit ze te herkennen, te begrijpen en weer op te nemen in wie je bent. Integreren, heet dat. En daar zit een richting in. Een belofte zelfs: als je dit goed doet, ben je heler dan je was.

Die belofte kende ik goed. Ik heb er jaren achteraan gerend.

Op een dag ben ik klaar, compleet, zo droomde ik. Die dag komt nooit, adem ik nu opgelucht. Oneindig moe was ik van het rennen naar die denkbeeldige finishlijn. Een hardloper weet bij het startschot precies hoeveel meter hij of zij moet rennen, maar wij schuiven elke dag onze persoonlijke finishlijn op.

Dat is geen kritiek op schaduwwerk. Het is mijn ervaring met alles wat me beterschap beloofde, en waarom ik die belofte niet maak.

Waarom Donker een andere weg kiest

Er is een zin in het boek waar het verschil in zit:

Sterker nog, je donker alleen maar leren kennen is niet genoeg, durf ervan te gaan houden.

Leren kennen. Daar houdt schaduwwerk vaak op. Herkennen, begrijpen, een plek geven. Dat is al veel, en kan ook genoeg zijn. Maar het is je hoofd. Herkennen is iets heel anders dan echt leven.

Maar houden van je jaloezie? Van je angst, je egoïsme, je seksuele verlangens die je liever niet toegeeft? Dat is iets anders dan ze begrijpen. Het vraagt niet dat ze veranderen. Het vraagt dat je ophoudt met wachten totdat je op een dag, eindelijk, ooit, goed genoeg bent. Getransformeerd in de perfecte versie van jou.

Donker gaat niet over oplossen. Het gaat niet over heel worden. Alsof je nu een half iemand bent die nog gerepareerd moet worden. Je donker hoeft nergens heen.

In mijn donker ontdekte ik mijn grootste licht. Niet omdat het donker licht moet worden, maar omdat het goed is zoals het is.

Dat klinkt zachter dan het is. Vreemd genoeg is aan jezelf werken makkelijk: er is altijd een volgende stap, een volgend inzicht, iets om mee bezig te zijn. Zo kun je eeuwig blijven werken, zonder ooit te gaan leven.

Jezelf echt omarmen, precies zoals je bent is veel ongemakkelijker. Er valt niets te doen. Er valt veel te laten: het steeds weer jezelf veroordelen.

En seksualiteit

Een groot deel van Donker gaat over seksualiteit. In veel boeken over schaduwwerk is dat hoogstens een hoofdstuk.

Seksualiteit is voor veel mensen omringd met schaamte. Met zelfoordelen. Zeker als onze seksuele verlangens niet netjes of gepast zijn. Met een kwetsbaarheid die we liever diep wegstoppen.

Het is een belangrijke reden waarom ik veel persoonlijke dingen deel in Donker. Niet omdat het over mij gaat, maar hoe kan ik jou uitnodigen je kwetsbaarheid te ontmoeten als ik mezelf niet laat zien?

Als mijn verlangens alleen maar braaf zijn, is de vraag of ik wel echt eerlijk ben. Onze diepste oerkracht is zelden netjes of gepast.

Seksualiteit is geen randonderwerp of bijzaak. Het is waar je levenskracht zit, je creativiteit, je manifestatiekracht.

Ik schreef er ook over in coaching rond mannelijke seksualiteit.

Voor wie dit boek niet is

Zoek je een methode, een stappenplan, oefeningen om je schaduw systematisch door te werken, dan is Donker niet wat je zoekt. Er staan geen opdrachten in. Geen oefeningen of stappen die je klakkeloos kunt volgen.

Wil je ergens vanaf. Wil je dat iets ophoudt zodat je weer kunt functioneren zoals je gewend was, ook dan niet. Dat is een eerlijk verlangen, en er zijn mensen die je daar beter bij helpen dan ik.

Donker is voor wie iets anders zoekt dan de ratrace naar steeds beter. Voor wie het rennen moe is. Voor wie het aandurft te kijken naar wat er is, zonder de stilzwijgende afspraak dat het daarna weg gaat.

Datzelfde geldt voor hoe ik werk. Ik heb geen stappenplan en ik ga je problemen niet fiksen. Wat ik wel doe is meegaan naar de plek waar je in je eentje steeds omheen loopt. Herken je jezelf hierin, dan is een coachingsessie misschien dichterbij dan een boek.

Wil je eerst meer weten over het boek zelf: Donker, de ongeziene helft van heel zijn. En wil je lezen wat schaduwwerk precies is en hoe ik het tegenkom in mijn werk: Schaduwwerk, ontmoet je donker.

Lees ook het volgende: